{"id":14,"date":"2016-02-06T17:59:24","date_gmt":"2016-02-06T17:59:24","guid":{"rendered":"https:\/\/tomasz.dolecki.warszawa.pl\/?page_id=14"},"modified":"2026-03-23T17:55:44","modified_gmt":"2026-03-23T17:55:44","slug":"ludzie","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/tomasz.dolecki.warszawa.pl\/?page_id=14","title":{"rendered":"LUDZIE"},"content":{"rendered":"

CISI BOHATEROWIE<\/span><\/strong><\/span><\/p>\n

Wi\u0119kszo\u015b\u0107 uczestnik\u00f2w podziemia, dzi\u0119ki kt\u00f3rym w 1989 roku powsta\u0142a wolna Polska, pozostaje bezimienna.<\/strong><\/span><\/p>\n

Cz\u0119\u015b\u0107 z nich znalaz\u0142a w sobie zaci\u0119cie polityczne i znamy ich z pierwszych stron gazet. Ale wi\u0119kszo\u015b\u0107 zaj\u0119\u0142a si\u0119 swoimi sprawami i pozostaje ma\u0142o znana, cho\u0107 ich dokonania i po\u015bwi\u0119cenie cz\u0119sto s\u0105 wi\u0119ksze ni\u017c dokonania znanych publicznie dzia\u0142aczy. Dobitnie wykaza\u0142y to badania socjologiczne przeprowadzone przez Stowarzyszenie Wolnego S\u0142owa, pokazuj\u0105ce, \u017ce tylko 8% dzia\u0142aczy podziemia zaj\u0119\u0142o si\u0119 polityk\u0105 – cho\u0107 wi\u0119kszo\u015b\u0107 pozosta\u0142ych w mniejszym lub wi\u0119kszym zakresie do dzi\u015b wykazuje aktywno\u015b\u0107 spo\u0142eczn\u0105.<\/span>
\n Nie potrzebuj\u0105 oni chwa\u0142y, cho\u0107 wi\u0119kszo\u015b\u0107 odczuwa rozgoryczenie, \u017ce ich prze\u015bladowcy \u00a0nie zostali ukarani, a wielu ludzi, kt\u00f3rzy w imi\u0119 wolnej Polski stracili prac\u0119, zdrowie, czy rodzin\u0119, cz\u0119sto \u017cyje dzi\u015b w skrajnej biedzie – nie otrzymali od Polski \u017cadnego podzi\u0119kowania, ani zaszczyt\u00f3w. Wszelkie dzia\u0142ania pa\u0144stwa w tym wzgl\u0119dzie s\u0105 du\u017co sp\u00f3\u017anione i nieadekwatne.<\/span><\/p>\n

Na tej stronie chcia\u0142em wspomnie\u0107 o niekt\u00f3rych ludziach, z kt\u00f3rymi przysz\u0142o mi wsp\u00f3\u0142pracowa\u0107 lub zetkn\u0105\u0107 si\u0119 w tamtym trudnym czasie, a kt\u00f3rzy do dzi\u015b nie znajduj\u0105 si\u0119 na listach os\u00f2b zas\u0142u\u017conych, lub s\u0105 tylko gdzieniegdzie wzmiankowani.\u00a0<\/span>O tych znanych wspomina\u0107 nie musz\u0119, <\/span>poniewa\u017c nie potrzebuj\u0105 ju\u017c wi\u0119cej reklamy.:)<\/span><\/p>\n

\u015a.P. Anna Dolecka<\/strong><\/span>\u00a0– moja mama, wyk\u0142adowca j\u0119z. angielskiego na Uniwersytecie Warszawskim, wsp\u00f3\u0142za\u0142o\u017cycielka Solidarno\u015bci na UW. Chroni\u0142a moj\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107, z po\u015bwi\u0119ceniem wzi\u0119\u0142a na siebie odpowiedzialno\u015b\u0107 w 1985 roku, s\u0105dz\u0105c, \u017ce Jej nie aresztuj\u0105\u00a0– aresztowano i J\u0105 i mnie na kilka miesi\u0119cy. Przyp\u0142aci\u0142a to ci\u0119\u017ck\u0105 chorob\u0105 i wcze\u015bniejsz\u0105 emerytur\u0105. Pomaga\u0142a w kolporta\u017cu, t\u0142umaczy\u0142a teksty dla wydawc\u00f3w podziemnych.<\/span><\/span><\/p>\n

Ewa Guzio\u0142ek-Tubelewicz<\/span><\/strong> – re\u017cyser d\u017awi\u0119ku w Polskim Radio (do dzi\u015b), w tamtych latach wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142a z Janin\u0105 Jankowsk\u0105 przy produkcji kaset magnetofonowych, zar\u00f3wno NOWEJ, jak i kaset wydawanych przez O\u015bwiat\u0119 Niezale\u017cn\u0105, wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142a te\u017c przy innych inicjatywach \u015brodowiska zwi\u0105zanego z pismem „KOS”. W jej mieszkaniu odbywa\u0142y si\u0119 niezale\u017cne wyk\u0142ady. Dwukrotnie zatrzymywana przez SB.<\/span><\/span><\/p>\n

Tomasz Tubelewicz<\/strong><\/span> – prowadzi\u0142 kolporta\u017c niezale\u017cny, <\/span><\/b>zwi\u0105zany by\u0142 z podziemn\u0105 struktur\u0105 Solidarno\u015bci – „Unia”. Aresztowany w 1985 r., po procesie sp\u0119dzi\u0142 w wi\u0119zieniu 6 miesi\u0119cy.<\/span><\/span><\/p>\n

Andrzej Jurkowski<\/span> <\/strong>\u00a0<\/span>–\u00a0 pracownik Uniwersytetu Warszawskiego, zwi\u0105zany z „Uni\u0105”<\/span>, prowadzi\u0142 kolporta\u017c prasy podziemnej.<\/span><\/p>\n

Anna Tyszkiewicz<\/span><\/strong> – cz\u0142owiek-omnibus podziemnej „Solidarno\u015bci” Uniwersytetu Warszawskiego, nie ma rzeczy, kt\u00f3re nie dzia\u0142yby si\u0119 w jej mieszkaniu, pocz\u0105wszy od zebra\u0144 „S” UW, poprzez druk pism i ulotek, a sko\u0144czywszy na koncertach Tadeusza Sikory i innych spotkaniach<\/span><\/p>\n

\u015a.P. Marzena Oko\u0144ska<\/span> –<\/b> zwi\u0105zana z pismem „KOS” i nauczycielskim „Tu, teraz”, oddana ludziom jak nikt, z niespo\u017cyt\u0105 energi\u0105 oddana zw\u0142aszcza m\u0142odzie\u017cy, prekursor spo\u0142ecznej o\u015bwiaty, wsp\u00f3\u0142za\u0142o\u017cycielka STO, dzi\u015b jej imi\u0119 nosi liceum, kt\u00f3re za\u0142o\u017cy\u0142a. Pi\u0119knie \u017cegna\u0142 j\u0105 w czasie pogrzebu w roku 2000 Jacek Kuro\u0144.<\/span><\/p>\n

Stefania Kost<\/span> –<\/b> wa\u017cna posta\u0107 „KOS”-a, w jej mieszkaniu odbywa\u0142y si\u0119 m.in. spotkania redakcji.<\/span><\/p>\n

\u015a.P. Jadwiga Jantar<\/span> <\/span><\/strong>– tak, jak Marzena Oko\u0144ska, cz\u0142owiek-symbol niezale\u017cnej o\u015bwiaty, organizowa\u0142a ruch nauczycielski z ca\u0142ej Polski, dzi\u0119ki go\u015bcinno\u015bci Muzeum Archidiecezji Warszawskiej organizowa\u0142a cykliczne konserwatorium samokszta\u0142ceniowe dla nauczycieli z wielu miast, kt\u00f3re p\u00f3\u017aniej przekszta\u0142ci\u0142o si\u0119 w Og\u00f3lnopolskie Porozumienie Duszpasterstw Nauczycielskich. Wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142a z Kornelem Morawieckim. Po\u015bwi\u0119cona jej pami\u0119ci tablica<\/a> znajduje si\u0119 dzi\u015b w IV Liceum Og\u00f3lnokszta\u0142c\u0105cym \u00a0im. Adama Mickiewicza w Warszawie, gdzie uczy\u0142a przez wiele lat.<\/span><\/p>\n

Ewa Heynar-Skowro\u0144ska<\/span> – <\/b>redaktor PWN, <\/b>prowadzi\u0142a punkt kolporta\u017cu, aresztowana w roku 1986, przesiedzia\u0142a kilka miesi\u0119cy, wyrzucono j\u0105 z pracy z PWN. U niej mia\u0142a by\u0107 sk\u0142adana kolejna ksi\u0105\u017cka Przed\u015bwitu, gdy w 1988\u00a0r. zatrzymano\u00a0nas na\u00a048 godzin i\u00a0zas\u0105dzono\u00a0grzywny m.in. dla pani Ewy, Jarka Markiewicza i mnie.\u00a0Przyczyn\u0105 by\u0142a\u00a0wsypa w drukarni, z kt\u00f3rej razem z Jarkiem\u00a0wie\u017ali\u015bmy sk\u0142adki do pani Ewy.<\/span><\/p>\n

\u015a.P. Anna Cierniak <\/span>– <\/b>znana t\u0142umaczka literatury francuskiej, cz\u0142onek PEN-Clubu, w jej mieszkaniu z\u0142o\u017cono kilka ksi\u0105\u017cek Przed\u015bwitu. Cz\u0142owiek o niespo\u017cytej energii – kolportowa\u0142a, agitowa\u0142a, po\u015bredniczy\u0142a w kontaktach, a nawet stoj\u0105c na przystankach nalepia\u0142a naklejki „antypa\u0144stwowe” w\u0142asnej roboty<\/span><\/span>.<\/span><\/p>\n

\u015a.P. Ewa \u017bycie\u0144ska<\/span><\/strong> – znana t\u0142umaczka literatury anglosaskiej, cz\u0142onek PEN-Clubu, moja mama chrzestna, oddana ca\u0142ym sercem wydawnictwom niezale\u017cnym – w jej mieszkaniu przechowywa\u0142em przez d\u0142ugi czas cz\u0119\u015b\u0107 swojego archiwum. Pomaga\u0142a jak mog\u0142a, s\u0142u\u017c\u0105c swoimi kontaktami. Tak\u017ce t\u0142umaczy\u0142a dla podziemnego ruchu wydawniczego.<\/span><\/p>\n

Jerzy D\u0105browski<\/span><\/strong> – prowadzi\u0142 punkt kolporta\u017cu, organizowa\u0142 wymian\u0119 „bibu\u0142y” mi\u0119dzy Warszaw\u0105, a Soko\u0142owem Podlaskim i Siedlcami, pomaga\u0142 w rozwoju niezale\u017cnych pism w Soko\u0142owie Podlaskim wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105c ze swym wujem, \u015a.P. Stanis\u0142awem D\u0105browskim, p\u00f3\u017aniejszym I Prezesem S\u0105du Najwy\u017cszego.<\/span><\/p>\n

Katarzyna Hinz<\/span><\/strong>\u00a0– je\u015bli pami\u0119\u0107 mnie nie zawodzi, szefowa Solidarno\u015bci w Peweksie. Prowadzi\u0142a punkt kolporta\u017cu w… sklepiku Peweksu w hotelu Forum, aktywna uczestniczka wielu wydarze\u0144 podziemnych.<\/span><\/p>\n

Anna Minkiewicz-Hebanowska<\/span><\/strong>\u00a0– lektor j\u0119z. angielskiego na UW. Prowadzi\u0142a kolporta\u017c prasy podziemnej i uczestniczy\u0142a w innych akcjach podziemnych. Niezwykle prawy cz\u0142owiek.<\/span><\/p>\n

Wielu os\u00f3b nie jestem w stanie wspomnie\u0107, poniewa\u017c wyst\u0119powa\u0142y pod pseudonimami, a kontakt zerwa\u0142 si\u0119 wskutek aresztowa\u0144. O wcze\u015bniej wspomnianych napisa\u0142em te\u017c <\/span>na stronie po\u015bwi\u0119conej Wydawnictwu Przed\u015bwit<\/span><\/a><\/span>.<\/span>
\n<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

CISI BOHATEROWIE Wi\u0119kszo\u015b\u0107 uczestnik\u00f2w podziemia, dzi\u0119ki kt\u00f3rym w 1989 roku powsta\u0142a wolna Polska, pozostaje bezimienna. Cz\u0119\u015b\u0107 z nich znalaz\u0142a w sobie zaci\u0119cie polityczne i znamy…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-14","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tomasz.dolecki.warszawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/14","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tomasz.dolecki.warszawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/tomasz.dolecki.warszawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tomasz.dolecki.warszawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tomasz.dolecki.warszawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=14"}],"version-history":[{"count":46,"href":"https:\/\/tomasz.dolecki.warszawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/14\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2824,"href":"https:\/\/tomasz.dolecki.warszawa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/14\/revisions\/2824"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tomasz.dolecki.warszawa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=14"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}